Septemberverklaring: bouw dringt aan op steunmaatregelen voor kandidaat-bouwers

In de aanloop naar de Septemberverklaring van de Vlaamse regering, vraagt Embuild Vlaanderen maatregelen om de tanende bouwconjunctuur te keren en de drempels voor huishoudens weg te werken. Zowel de mogelijke btw-verhoging op sloop en heropbouw als de vraag van de banken om eigen inbreng van kandidaat-bouwers, maakt het voor huishoudens fiks lastiger om een energie-efficiënte woning te verwerven. Momenteel lopen dan ook de bouwactiviteiten terug. Daarom lanceert Embuild Vlaanderen bij de Vlaamse regering het voorstel van een lening met uitstel van betaling als alternatief voor de eigen inbreng die de banken aan kandidaat-bouwers vragen.

Volgens de Nationale Bank is de hypothecaire rente in een jaar tijd verdubbeld. Volgens Realo blijven de bouwgrondprijzen stijgen en is een perceel in Vlaanderen dubbel zo duur als in Wallonië. Daarnaast vragen de banken steeds meer eigen middelen aan huishoudens, die het niet langer redden zonder heel wat eigen spaargeld of steun van familie. Met als gevolg dat het aantal hypothecaire kredieten voor nieuwbouw in de eerste helft van 2023 is gedaald met 42,4% (bron UPC-BVK). Ook het aantal toegekende vergunningen voor nieuwbouwwoningen (zie grafiek als bijlage) is in Vlaanderen met 18% gedaald in de eerste 5 maanden van 2023 in vergelijking met dezelfde periode vorig jaar. Terwijl In Wallonië het aantal toegekende vergunningen constant blijft.

“De stijgende rente, de bouwgrondprijzen, het grote aandeel eigen middelen enz. maken het voor huishoudens steeds lastiger om een eigen energie-efficiënte woning te verwerven. Bovendien komt nu ook de verlaagde btw op sloop en heropbouw in het gedrang. Daarom vraagt de bouwfederatie nu aan de Vlaamse regering om samen naar alternatieven te zoeken voor de eigen inbreng die banken vragen aan kandidaat-bouwers. Embuild Vlaanderen lanceert het voorstel van een achtergestelde lening met uitstel van betaling complementair aan bestaande instrumenten zoals MijnVerbouwLening en de Vlaamse Woonlening van de Vlaamse overheid”, zegt Marc Dillen.

Hulp aan solvabele huishoudens met onvoldoende spaargeld

Met het voorstel van Embuild Vlaanderen van een achtergestelde lening met uitstel van betaling, bestemd voor het deel spaargeld dat een potentiële koper tekort komt, kunnen huishoudens met te weinig eigen middelen toch een hypothecaire lening bekomen. Zo hoeven zij niet te wachten tot ze voldoende spaargeld bij elkaar hebben gekregen, want dan lopen zij het risico dat bouwgrondprijzen en bouwkosten verder stijgen. Zo kunnen zij onmiddellijk profiteren van een energie-efficiënte woning en bijgevolg laag energieverbruik. Gezinnen die hiervan gebruik maken, betalen de lening ook terug waardoor de kosten voor de overheid beperkt blijven. De enige kost voor de overheid is een rentekorting. 

Want vooral bij nieuwbouw is de initiële investeringskost hoog aangezien alle investeringen in isolatie, hernieuwbare energie en duurzame technieken moeten gebeuren bij aanvang van het project. Zelfs als blijkt dat nieuwbouw op lange termijn de meest budgetvriendelijke en duurzame keuze is, haken gezinnen vandaag af omdat ze onvoldoende eigen middelen kunnen voorleggen bij de start van hun project.

Bijlage - Vergunningen voor nieuwbouw lopen terug